Hakan dalgın dalgın yolda yürüyordu. Yanından geçen arabaların sesleri, düşünceli zihninde yalnızca vızıltıdan ibaretti. Hava oldukça kapalı ve soğuk, kar yere henüz yeni düşmüştü. Her adımında kardan dolayı çıtır çıtır sesler geliyordu. Oysa Hakan tüm bunların farkında bile değildi. Zihni uzun zamandır yorgun ve karmakarıştı. Öyle ki geceleri düşünmekten uyuyamaz hale gelmişti.
Okula vardığında öğretmenler odasındaki yerine oturmuştu. Hakan şehrin merkezindeki bir ortaokulda matematik öğretmeniydi. Düşünceli, bir o kadar dalgın görünüyordu. Durumunu fark eden zümre arkadaşı Semih usulca yanına oturdu.
“Hayırdır Hakan öğretmenim, umarım ciddi bir sıkıntın yoktur.” Hakan, derin düşüncelerinin arasından sıyrılıp arkadaşına baktı.
“Ciddi mi değil mi, henüz karar vermedim Semih öğretmenim. Ama artık canımı epey sıkıyor.”
“Anlat hele, ciddiyet durumuna birlikte karar verelim.” Hakan derin bir nefes aldı. Zihnindekileri toparlamaya çalıştı, ardından anlatmaya başladı.
– Semihciğim biliyorsun babam vefat etti ve biz annemle beraber yaşıyoruz. Aslında bundan şikayetçi de değilim. Ama son zamanlarda fark ettiğim bir durum var. Sanki annemin izin verdiği ve onun istediği bir hayatı yaşıyorum. Ne zaman bir şey yapsam, çocukmuşum gibi müdahale ediyor. Hatta bazen benim yerime karar verdiği bile oluyor. Sorumluluğu bana ait olan konularda da söz sahibi. Hoş bir şekilde bunu neden yaptığını soruyorum. “Senin iyiliğin için, sen benim hala küçük oğlumsun.” diyor. Sence bu anne oğul ilişkisi gerçekten sağlıklı mı?
Semih bir süre sessiz kaldı. Belli ki söyleyeceklerini kafasında toparlayıp, tartmak istiyordu. Çünkü aile meseleleri her zaman oldukça hassastı.
İyiliğin için…
– Kardeşim, annen belli ki otoriter bir hanım. Ama sanırım otoriteyi biraz yanlış anlıyor. Sorumluluğu bize ait olmayan konularda karar verme yetkimiz yok. Eğer olsaydı, bu karşı taraf için zulme dönüşürdü. Birlikte yaşadığımız insanlara, bir durum olduğunda güvenmek zorundayız… Peki, sen evde annenle nasılsın?
Hakan’ın yüzü asılarak gözlerini yere indirdi.
– Annem ne isterse onu yaparken buluyorum kendimi. Açıkçası bunu da birkaç gün önce fark ettim. Arabamı değiştirmek istediğimi söylediğimde çok kızdı ve izin vermediğini söyledi. Ben de ondan izin istemediğimi söyleyince küstü. O günden beri de benimle konuşmuyor.
Sağlıklı sınırlar…
Semih düşünceli şekilde başını salladı. “Hakan öğretmenim, anneciğin muhtemelen otoritesinin sarsıldığını düşünüyor. Bu da onu telaşlandırdığı için daha sinirli yapıyor. Benden bir tavsiye istersen; yine de annenin gönlünü al. Ama sınırlarını çizmen de bu noktada çok önemli. Madem konu buraya kadar geldi, kendi lehine davranabilirsin. Şunu unutma derim Hakan öğretmenim. İçin rahat olsun, annene sınır çizmen onu sevmemek ya da ona saygısızlık etmek değildir. Sadece senin de artık büyüdüğünü ve kendi yetki alanında karar verebileceğini göstermen gerekir. İnan bana, sağlıklı sınırlar ilişkinizi de rahatlatır ve daha mutlu olursunuz.”
Hakan’ın yüreği bir nebze olsun serinlemişti. Aslında kendisi de arkadaşı gibi düşünüyordu. Sadece annesine nasıl davranacağını bilemiyordu. Annesi onun en yumuşak karnıydı. Bu zamana kadar tüm zorlukları birlikte göğüslemişlerdi. Onu yok saymak, hayatı boyunca isteyeceği son şeydi.
Peki sınır çizmek, gerçekten yok saymak mıydı?
Her ilişki gibi anne-oğul ilişkisi de zamanla dönüşüyordu. Çocuk büyüyor, roller değişiyordu ama sınırlar aynı kalıyordu. Oysa sınırlar sevgiyi azaltmıyor, aksine onu sağlıklı hale getiriyordu. Bunu fark edebilmek de büyük cesaret istiyordu. Ders zili Hakan’ı düşüncelerinden çekip aldı.
Yine yeni bir ders başlıyordu. Biraz çarpma, biraz da bölme…
Belki de asıl mesele, hayatın görünmeyen denklemlerini çözebilmekti.
65 Responses
Bizim aramızda lafı mı olur.. bizim aramızda sınır yok.. ha o ha ben..
Ne kadar güzel cümleler gibi öğrenmişim ama gerçekte sınır olmadan mutlu olamamışım..
Aileler çoğu zaman “iyiliğin için” diyerek müdahale edebiliyor ama insanın kendi hayatı hakkında karar verebilmesi de çok önemli. Sevgi ile sınır koymanın aslında birbirine zıt değil, aksine sağlıklı bir ilişki için gereklidir.
Cok kıymetli bir yazı. Özellikle örneğin anne üzerinden verilmesi de çok isabetli olmuş. Çünkü eş arkadaş sınırlarını insan belki bilinçle kendi ayarlayabilse de söz konusu anne ise varolagelen kültürel miras anneye dokunulmazlık zırhı giydiriyor. Bu çok sağlıklı değil. Sağlıklı olan yazıdaki gibi bir sınır koyabilmek. Emeğine kalemine sağlık
Sınırlar sevgiyi azaltmaz, onları dayanıklı kılar. Gerçek cesaret; herkesi memnun etmek için kendi benliğinden vazgeçmek değil, sevdiğin insanla aranda sağlıklı bir mesafe bırakarak o ilişkiyi yaşatmaktır.
Sınırlar, yetki alanları, sorumluluklar… Her çağın, her gelişimsel dönemin başlıca konuları ve sorunları olarak karşımıza çıkmakta. Her bireyin ve bireyler arası ilişkilerin dinamikleri farklı olsa da “sınırlar” her zaman görünmez bir olgu olarak varlığını hissedebileceğimiz bir şekilde orada olmalı aslında. Yazarın yazısındaki anne-oğul örneği en yakın ilişki biçimlerinden biri olarak görülse de sınır ihlaline en açık olanlardan. Aslında insanın kibar bir şekilde, etrafındakileri olabildiğince kırmadan “HAYIR” da diyebilmesi, o insanın varlığını sağlıklı bir şekilde sürdürmesi için en elzem şeylerden biri.
Sınırları çizmekte zorlandığımız yerler nereler? Bugün bunu düşünme günü olsun 😊
Bizim zamanımızda birlik yaşamak çok vardı. Şimdikiler sıkıntıya gelemiyor diye düşünürdüm hep ama sınırlar da önemli dedirten bir yazı olmuş.
“Sağlıklı sınırlar ilişkinizi de rahatlatır ve daha mutlu olursunuz.”
Kesinlikle öyle….
Herkes için geçerli…
Sınırlı bir hayatta, insanın kendi sınırlarını bilmemesi ne kadar acı. Oysa yanımızdakinin hayatınında kontrol edeceğiz derken kendi kontrolümüzü de kaybediyoruz. İnsanın önce kendi sınırları olunca hayat çok daha keyifli ve eğlenceli bir hal alıyor.
Sınırlarını belirlemek istediğinde insan, karşı tarafın davranış değişikliğine maruz kalıyor ancak sınırlar karşılıklı iletişimi ve ilişkiyi güçlendiriyor. Bunu fark etmek zaman alsada, fark edildiğinde ve saygı duyulduğunda daha sağlam bir iletişim ve ilişki ortaya çıkıyor. Her bireyin sınırları vardır.