İnsanlık tarihinde yürümek, bir yerden bir yere gitmek değildi. Arkasında izlenecek bir yol bırakmak demekti. Toprak yollarda yürüyen insanların adımları ardından gelenlere bir yol olur. İşte “önder” böyle doğar. Rotayı bilen, rüzgârı ilk göğüsleyendir. Arkasındakine “korkma, basabilirsin” diyerek güvenli bir yön sunan kişidir.
Çocuk için baba hayata dair ilk bilginin, sınırların temsilcisidir. Tıpkı dağ gibi arkada duran ve bulunduğu yeri güvenli kılandır. Fırtına çıktığında yönü bulmayı öğreten bir rehberdir…
Zamanın hızla aktığı ve her şeyin tüketime dayalı olduğu bu çağ… “Babalığı” da dönüştürdü. Eskiden sorun; erişilmez, sert, herkesi yöneten bir baba figürüydü. Sevgisini, ilgisini çocuğuna gösteremezdi.
Şimdiki babalar çocuğun oyun arkadaşı, hatta kankası oldu. Bir yanda çocuğunu “başarı projesi” gören, onun başarısını kendi başarısı sayan babalar. Diğer yanda çocuğunun yolundaki taşları temizleyen “korumacı babalar“… Oysa önderlik; bir antrenör gibi çocuğu yarıştırmak ve onun adına tüm zorlukları aşmak değildi.
Doğaya baktığımızda orkaların dünyasında muazzam bir denge görürüz. Baba orka yavrusuna avlanmayı öğretirken avını hazır olarak koymaz. Akıntıların en tehlikeli yerlerinde onu tek başına bırakmaz. Yavrusunun hizasında yüzer, dalgaları gövdesiyle yumuşatır. Ona okyanusun dilini öğretir. Gücüyle ezmez, tecrübesiyle yön gösterir. Şimdi ise babalar ya “kriz çözücüye” dönüştürülüyor ya da imkân sağlayan bir “finansöre“…
Oysa bir çocuğun ihtiyacı olan hazır çözümler değildir.
Doğru ile yanlışı ayırt edebilen, fırtınada sığınacağı güvenli limandır. Gerektiğinde sınır çizebilen, yön duygusu kazandıran bir rehberdir.
Tıpkı geçmişte usta-çırak ilişkilerinde olduğu gibi… Çırak yalnızca mesleği öğrenmezdi ustasından. İnsanlarla iyi ilişki kurmayı öğrenirdi. Kriz anlarındaki vakur tavrını ve sorumluluk alma biçimini gözlemleyerek yetişirdi. Aile içerisinde de çocukların ilk ustaları anne ve babalarıdır. Bir çocuk dünyayı, anne babasının birbirlerine nasıl davrandığını izleyerek öğrenir. Adaleti, saygıyı, sorumluluğu ve sevgiyi onların ilişkilerinden öğrenir.
İşte bu yüzden babalık iyi bir önder olmayı gerektirir.
Günümüzde hayatın yükü, önderlik rolü sessizce tek bir kişinin omuzlarına bırakılıyor. Oysa uzun yolculuklar tek kanatla tamamlanamaz. Yük eşler arasında paylaşıldığında evde sarsılmaz bir güven oluşur. Güven oluştuğunda sağlıklı sınırlar inşa edilir ve aile gerçek bir yuvaya dönüşür. Bu ortamda yetişen çocuklar öğütleri değil, davranışları miras alırlar. Bir babanın bıraktığı en büyük miras mal varlığı değildir. Eşiyle oluşturduğu bu güven iklimidir.
Denizcilikte, limanların girişlerinde yapılan dalgakıranlar, iklimi korumak içindir. Dalgakıran denizi durdurmaz, fırtınayı ortadan kaldırmaz ve dalgalara hükmetmez. Sadece onların şiddetini azaltır ki içindeki gemiler güvenle durabilsin. Baba, tıpkı dalgakıran gibi hayatın sorunlarını tamamen ortadan kaldırmaz. Eşi ve çocukları için hayatın dert dalgalarını göğüsler. Eve o sarsılmaz sakinliği, güveni verir, aileye yön kazandırır. Hayattaki dönüşümleri için sessiz bir pusula olur.
Dalgakıran kurulan limanda, çocuk hafızası kendine has terazi geliştirir. Bir çocuk babasının kaç saat çalıştığını zamanla unutabilir… Ne kadar para kazandığını, nasıl arabasını olduğunu… Ona verdiği onlarca teorik nasihati de unutabilir… Ama anne-baba ilişkisini asla unutmaz. Zor zamanlarda nasıl karar verdiğini, adaletiyle hissettirdiği güveni unutmaz.
Bugün çocuklarımızın önünde bıraktığımız izler, yarının yollarına dönüşecek. Çocuklarımız arkamızdan yürüdüğünde acaba nasıl bir yol görecekler?
Çünkü çocuklar babalarının söyledikleri yolu değil, yürüdükleri yolu takip ederler.
Ve bir gün hayatın karmaşası içinde yönlerini kaybettiklerinde…
Onlara yeniden doğru yolu gösterecek olan şey…
Çocukluklarında tanıdıkları o sessiz pusula olacaktır…
39 Responses
Ne mutlu birinin hayatına pusula olabilene
Gerçekten örnek olmamız gereken her yerde yetiştirmekle yükümlü olduğumuz herkes söylediklerimize değil yaptıklarımıza bakıyor bu çok harika bir nokta
Her evlat için baba çok özel bir insan ve anne ifade edemeyecek kadar güzel …. Çok güzel örneklerle benzetmelerle ihtiyaç gören mesajlar…
“Bugün çocuklarımızın önünde bıraktığımız izler, yarının yollarına dönüşecek.”
Anne babanın çocuğuna bırakabileceği iyi izler çok kıymetli.
Baba-dalgakıran benzetmesi ne kadar güzel ve doğru olmuş. Ailenin karşılaştığı sorunları ilk göğüslerin kişi de dalgakıran gibi baba olmalı.
Çocuklar çok iyi bir izleyicilerdir.Bazen duygusuzca gerçeği söyleyiverirler çok iyi izledikleri için babanın olumsuz ve olumlu davranışlarını iyi algılarlar ve o yönde davranmaya başlarlar özellikle ergenlik zamanlardaki anne baba davranışlarını unutmazlar onun için onlara doğru tepkiler konusunda örnek olmalı..
Eski sert babalardan şimdiki kanka babalara geçiş o kadar kısa sürede olduki şimdiki çocuklara kıyas yok. Ikiside değil di aslında ne okadar sert nede kanka baba. Bir ustaya ihtiyaç vardı aslında hem mesafeli hem öğretici hem merhametli hemde neşeli…
İlk bisiklete bindiğimiz zaman babamız arkamızda olurdu, düşe kalka öğreniyoruz. Üzüldüğümüzde dönüp o limana sığınabiliyoruz.. Şimdikiler ise düşmeden öğreniyor. Gerçek baba figürü aslında önder olmak 🙂
Çocuklar gözlemlediği şeyleri yapar veya yapmaz. Bu yüzden önceliğimiz çocuklara örnek bir ebeveyn olmamızın gerektiğini anlatan çok güzel bir yzı olmuş